Edukira joan

Tolosaldeko Hitza

Tolosaldea eta Leitzaldea
2009ko uztailak 4, Larunbata

Harpidetu zaitez!

GERO ETA GERTUAGO

AHT ðð Abiadura Handiko Trenaren obrak aurki hasiko dituzte Gipuzkoan; herritarrek ez dute informazio handirik; kezkak, berriz, handiak.

ESTI EZEIZA - NEREA URBIZU

Abiadura Handiko Trenaren obrak hasi dituzte, eta eskualdean eragin handia izango du. Hainbat herrik hurbiletik beharko dute trena sentitu, ikusi, entzun... Ezustean bezala etorri da trena, aspaldi ahotan izan bada ere.

Herritarren artean «informazio falta» da nabarmenena, bai gertutik jasango dutenen artean zein herritar arrunten artean ere. Tolosaldetik igaroko dela jakina da, baina ez zehazki zein lekutik: metroak gora, metroak behera, noiz, noiz arte... Informazio hau emateko Lurranek jarri dute martxan.

Tolosaldeko AHT Gelditu! Elkarlana bere aldetik lanean ari da «informazioa eskuratzeko ahaleginak egiten». Abiadura Handiko Trenaren kontuak baditu urte batzuk eta beti airean dagoen zerbait bezala ikusi da, baina itxura hartzen hasi da obrak egiten hastearekin batera.

AHT Tolosaldeko hainbat herritatik pasako da: Oria ibaiaren ezker ertzetik doa. Alegiatik, Montezkue aldera, Tolosako San Esteban auzotik, Hernialdetik, Anoetatik, Zizurkildik, Adunatik...

Udal batzuen lana

Orain arte, Alegia eta Anoeta dira AHTri buruzko herri galdeketa egin duten Tolosaldeko herri bakarrak, bozka-emaleen ehuneko kopuru handia «proiektuaren aurka» agertuz. Udalek honen aurrean neurriak hartuko dituztela adierazi dute, baina gaineratuz, «ez dutela informazio handirik: nahi baino gutxiago». Esaterako, Zizurkilgo Udala herritarrekin biltzeko asmoa duela adierazi du, informazioa elkar trukatzeko.

Anoetako Periko Peñagarikano alkateak Markel Olano Gipuzkoako diputatuari herria bisitatu zuenean, «AHTri buruz zuten informazioa ematea» eskatu zion.

Txanponaren beste aldea

Eusko Jaurlaritzaren Garraio eta Herri Lan Sailak, bere aldetik, informazio kanpaina bat jarri du martxan, eta honakoa irakur daiteke www.euskaly.com webgunean. Ez da aipatzen, ordea, kaltetuek jasoko dituzten laguntzak izango diren, edo zein izango diren. Horretarako Lurranek izeneko informazio gune bat sortu dute.

Euskal Y-ak Euskal Autonomia Erkidegoko hiru hiriburuak lotuko ditu garraiobide azkar baten bidez.

«Ingurugiroari errespetua»

Trenak «haizeak, eguzkiak, urak edo itsasaldiek sortutako elektrizitatea erabiliko du», Eusko Jaurlaritzaren esanetan. Zaratari dagokionez, aldiz, «edozein errepidetan sortzen dena baino txikiagoa izango da» eta, «gainera, beharrezkoa izango den lekuetan zarata ekiditeko neurriak jartzea erraza izango da».

Paisaian integratzeaz, mota honetako lanek egiten duten ikusizko eragina ahalik eta txikiena izan dadin, «kontuan hartu beharreko puntuak hauek dira: zubien egitura; maldak jaitsi eta zuhaitzak landatu». Hormigoizko zutabe erraldoiak izango dituzten pasabide altuegiak ekidingo dituztela dio Eusko Jaurlaritzak.

Gaineratu duenez, «bidaiariak eta merkantziak errepidetik atera eta trenbidera eramatea posible izango da sare berriari esker eta, horrela, energia aurreztuko da».

«AHT sortzeko beste azpiegitura batzuetarako baino lur gutxiago» behar dela dio Eusko Jaurlaritzak. Esaterako, autopista bat egitean, kilometro bakoitzeko 9 hektarea lur behar dira: trenbideak, aldiz, 3,5 (15 m-ko zabalera).

«Euskadiko parke naturaletan ez du eraginik izango», Eusko Jaurlaritzak dioenez. Parke naturalak alde batera utzita diseinatu da, «eraginik jaso ez dezaten». Egun, garraiorako dauden korridoreetatik igaroko da azpiegitura, horrela, zuzenagoak izan daitezkeen beste bide batzuen balizko eraginak saihestuta. Halaber, Garraio Sailak proposatutako Nafarroako loturak (Ezkio-Itsasotik hasita) «Aralar eta Aizkorri- ren osotasuna bermatuko du erabat».

Lana faseka antolatuta

80ko hamarkadaren amaieran, komunikazio-sistemei buruzko analisiak «argi utzi zuen Euskadin hiriarteko distantzia ertainetan gabezia handia dagoela».

Handik aurrera, garraioari buruz Europak dituen politikekin bat eginez, hainbat ikerketa burutu zituzten eta Tren Arloko Euskadiko Plana sortu zuten. Bertan, AHT eraikitzeko hainbat aukera azaltzen ziren eta horiek azterketa du oinarrian gaur egu ngo Euskal Y-aren trazatuak.

Bigarren faseari eztabaida deitu diote. Proiektuaren definiziotik atera zen proposamena, arlo askotako adituek aztertu zuten «azpiegitura moderno, aurrerakoi, seguru, jasangarri eta ingurugiroa errespetatuko duena lortzeko helburuarekin». 1994an, berriz, Europar Batasunak lehentasunezko proiektuen zerrendan sartu zuen Madril-Gasteiz garraio sarea. Euskal Y-a sare horren barruan dago, beraz, azpiegitura honekiko apustua egin dute Europan.

Ingurugiroaren zainketarekin eta jasangarritasunarekin harremana duten hainbat ekarpen erantsi ostean, «proiektuak euskal gizartearen gehiengoaren babesa jaso du, eta erakundeen eta gizarte, ekonomia eta akademia munduko talde nagusien bidez adierazi du», dio Eusko Jaurlaritzak.

Hirugarren fasea finantziazioa da. Espainian trenbide-azpiegiturak eraikitzeko eskumena Madrilgo Gobernuak dauka, eta beraz, Sustapen Ministerioari dagokio finantziazioa eta lanak egitea. Honek eta Eusko Jaurlaritzako Garraio eta Herri Lan Sailak Euskal Y-a finantzatzeko konbenioa sinatu zuten eta 4.178 milioi euro inbertitzea adostu zuten.

Eusko Jaurlaritzak Bergara - Irun/Donostia zatia eraikiko du akordio horretan zehaztu zutenaren arabera.

Azkenik, proiektua gauzatzea

Azken fasea proiektua gauzatzea da, eta horretan daude. Abiadura Handiko Trena eraikitzeko lanak 2006ko urrian hasi ziren, Arrazua/Ubarrundia-Legutiano tartean. Gipuzkoako zatiko sondeoak jadanik hasi dira: Ordizia-Itsasondo tunela eraikiko dute lehendabizi. Hiriburuetarako geltokiak eraikitzeko lanak aurrerago egingo dituzte.



 




Abiadura Handiko Trena Tolosaldetik igaroko da. Informazio handiegirik ez badago ere, ibilbidea orokorrean zehaztuta dago. Besteak beste, Zizurkil eta Tolosatik igaroko da trena, hainbat herritarren baserri eta lursailen iraupena zalantzan jarriz. Egitasmoa abian jarri zenetik, ezbai batean bizi dira Zizurkilgo Aunibar baserriko eta San Estebango bizilagun batzuk.

 






 

«Etsita gaude, lur jota; duela urte batzuk urruti ikusten genuen, baina jada gainean dugu»

pepi jauregi ð- Aunibar baserriaren jabea

e.e.-n.u.



25 urte daramatzate elkarrekin bizitzen Zizurkilgo Aunibar baserrian Iñaki Mendizabalek eta Pepi Jauregik, Gorka eta Unai semeekin. «Inpotentzia» da haien egoera deskribatzeko hitzik adierazkorrena, baserria galduko ote duten ez baitakite oraindik.

Noiz jakin zenuten trenaz?

Duela 5 urte inguruan estakak sartzen hasi ziren, eta orduan ikusi genuen zerbaitetan ari zirela. Haien neurketak egiten hasi ziren, baina ordura arte guk ez genuen honen berririk.

Nondik igaroko da trena?

Zubia baserriaren ertzetik 20 metrotara joango da. Horregatik, zubiaren neurriaren arabera, gure baserriak aukera handiak ditu botatzeko. Bestela berriz, zubiaren azpian geratuko litzateke. Dena den, Lurranek-en esan digutena da neurri horiek ikusita, oso zaila dela baserria zutik geratzea. Baina ezin omen digute esan ezer, oraindik aurreproiektua bakarrik omen daukate eta.

Obrak hastean zer gertatuko da?

Dakigun gauza bakarra da, obrak hastean, bi urtez, hau da, hauek irauten duten bitartean ,nonbaitera alde egin beharko dugula, baina ez dakigu nora. Hori da garbi esan diguten bakarra.

Zer gertatuko da zehazki lur eremu honekin?

Ez dakigu. Nola geratzen garen, zein aukera jasoko ditugun... Horregatik hilero deitzen dugu Lurranek-era baina ez dugu erantzunik jasotzen. Guk informazioa nahi dugu: AHT gure baserritik 20 metro baino gutxiagora pasako dela badakigu, baina ez dakigu baserria izaten jarraituko dugun edo ez. Bertan-bertan gaude.

Obrak noiz hasiko direla diote?

Ez dakigu. Urtero gauza berdina esaten digute, hurrengo urtean izango dela. Oraindik aurreproiektua bakarrik dagoela eta oraindik ez daukatela ezer berririk. Proiektua onartzen denean jakinaraziko digutela esaten dute, eta orduan hartuko dituztela erabakiak, eta lagunduko digutela.

Noren bidez lortu duzue informazioa?

Lortzen ari garen informazioa nahastua da, eta ez dakigu zer den egia. Batetik gauza bat iristen baitzaigu, eta bestetik beste bat. Zerbait ziurra jakingo bagenu neurriak hartzen hasiko ginateke, baina ez dakigu.

Babesik jasotzen ari al zarete?

Orain Zizurkilen taldetxo bat elkartzen gara, bilerak egiten ditugu, eta gure asmoa da Zizurkil Goiko jendeari informazioa ematea. Dirudienez, harrobi bat ere egin behar baitute hemen. Otsailaren 5ean bilera egingo da, herritar guztiei zuzenduta. Zizurkilgo udaletxean, Alkatea ere han izango delarik, AHTz informatuko da.

Ordainetan zer emango dizuete?

Udaletxeak atera duen orri batean agertzen denez, Zizurkilgo Udalak desjabetzetarako 4.000 euro eskas bideratuko ditu. Baina gu ez gaude zerrenda horren barruan. Gainera, Udalaren ustetan gu ez gara kaltetuak, trenak ez baitu gure lurrik zapalduko. Baina etxearen ondo-ondotik igaroko da.

Zein da Udalaren jarrera?

Guk joan behar izaten dugu udaletxera, galdetzera... Beraiek ez baitira etorri laguntzera. Gainera, behin eta berriz joan behar izaten dugu, eta esaten digute beraiek ez daukatela informaziorik.

Bizi guztia hemen bizitzen: zer sentitzen duzue orain?

Etsita gaude, lur jota. Duela urte batzuk lasai geunden, urruti ikusten genuen, baina obrak hasi dituztela jakinda, azken urte hau okerrena izan da, kezkatuta gaude. Inpotentzia da hitza eta beldurra ere badugu. Guk informazioa besterik ez dugu eskatzen: seguru gaude diotena baino gehiago dakitela, baina ez zaie komeni esatea. Azken mementora arte ez digute esango, ezer egiterik eduki ez dezagun.



 

«Badirudi kaltetua naizelako nagoela aurka; baina niri ez zait aukera ona denik iruditzen»

idoia pellejero ð- San Estebango auzokidea

n. u. - e. e.



1999an joan ziren bizitzera Idoia Pellejero eta bere senarra den Iñaki Goikoetxea San Esteban auzora. Etxea erosi eta hortik bi hilabetetara jakin zuten aurreproiektuaren arabera, beraien etxea kokatuta dagoen tokitik igaroko dela Abiadura Handiko Trena. Tolosako bikotea beraien hiru seme-alabekin bizi da, baina laster bat gehiago izango dira.

Noiz jakin zenuten AHT hemendik igaroko zela?

Etxea erosi eta bi hilabetera, bizilagun batek esan zigun hemendik igaroko zela Abiadura Handiko Trena. Orduan, Udaletxera eta Tolosaldea Garatzenera joan ginen. Bietan ere informazio gutxi zuten, plano batzuk bazeuden, baina ez ziren oso zehatzak.

Zer gertatuko litzateke lur eremu honekin?

Ez dakigu zehazki baina Hernialdetik hona tunel batetik etorriko litzateke. Hau etxearen ondoan, 10 metro ingurura amaituko litzateke. Ez digute esan etxea botako digutenik, azken proiektua oraindik ez baitaukate. Dena den, guk dauzkagun planoetan etxerik ez da agertzen. Baratza ere harrapatuko liguke.

Azken proiektu hori noiz egingo duten esan al dizuete?

Ez dakigu, Tolosa eta Hernialde bitarteko zatia egiteko dago. AHTren proiektuak berak 20 zati ditu, eta batzuk besteak baino aurreratuagoak daude. Hau atzeratuenetakoa da.

Nondik lortu duzue informazioa?

Lehendabizi udaletxera joan ginen eta gero Tolosaldea Garatzenera. Orduan, jarrera hobea bigarrenak izan zuen, eta tarteka, hona deitzen genuen ea berririk zegoen edo ez galdetzeko. Baina ez da berririk egon. Hasieratik plano berdina daukagu. Atzo ere joan ginen udaletxera, baina plano berriagorik ez dago. Lurranek-en ere gauza bera esaten digute.

Zer da buruan duzuena, zerk kezkatzen zaituzte?

Etxea botatzen badigute ere, egun batetik bestera, beste norabait joatea ez da erraza. Zerbait egiten hasi nahi dugu, baina oraindik ez dakigu etxea botako diguten edo ez, zereskainiko diguten, horregatik, ez dakigu non sartu. Lotuta gaude, izan ere, zerbait erosten badugu, eta gero esan, ez digutela etxea botako, zer egin?

Etxea botatzen ez badizuete ere, zer?

Ez dakigu, hemen edozein egoeratan geratzeak ere ez dakit merezi duen. Gainera, agian ez digute utziko. Badirudi leku asko dagoela, baina obrak hastean, beharko dute, baita mentenurako ere.

Kaltetua izan ez bazina nola ikusiko zenuke proiektua?

Badirudi, kaltetua naizelako nagoela proiektuaren aurka. Badirudi trenaren aurka bazaude, garraio publikoaren eta eredu sostengarriaren aurka zaudela. Baina nire iritziz, egitasmo bat gauzatzeko bide bat da. Madril eta Paris lotzeko aukera gehiago ere bazeuden, baina hau hartu dute. Hala, niri ez zait iruditzen aukera ona denik. Bestalde, ez zait gustatzen nola ari diren saltzen.

Zer da sentitzen duzuena?

Jakin genuenean, ezusteko handia izan zen, baina ordutik bederatzi urte igaro dira, eta erlatibizatzen jakin behar izan dugu.

Egingo ez zenaren esperantzarik ba al zenuten?

Orain dela gutxi arte uste genuen ez zela egingo. Baina izugarrizko aldaketa eman zen Albaro Amanen tokian Nuria Lopez de Gereñu jarri zenean, eta EAJk PSOEri aurrekontuak onartzen lagundu zionean Madrilen. Orduan somatu genuen, bazetorrela. Hasieran, ez genuen garbi ikusten egingo zenik, baina orain jada komunikabideetan entzun daitezke iragarkiak.

Lurzoruaren ordainetan zer nahiko zenuekete?

Proiektuarekin ados egongo banintz, esango nuke, norbaiti egokitu behar zitzaion, eta niri izan da. Ez dakit zer eskainiko diguten, baina jendeak esaten digu kaltetuak izango garela. Horrek amorrua ematen ditu. Denentzat horren onuragarria bada, zergatik atera behar dugu galtzen?







 

 

Jasotako erantzunak:

Parte hartu | Zure mezua bidali

:

:

:

:

Spambotak ekiditeko irudia
:

Parte hartzeko arauak

  1. 1. - Saiatu zure artikuluak izen-abizenekin sinatzen. Indar handiagoa du.
  2. 2. - Iritzia anonimoki eman nahi baduzu, baduzu horretarako aukera ere. Kontuan hartu ondokoak:
    * Ez pertsonala. Pertsona bati buruz ari garenean zehazki, kritikatzeko edo famatzeko, anonimoek ez dute balio. Eta, kasu honetan, pertsona fisikoez ari gara, ez entitate juridikoez.
    * Entitate juridikoez anonimoki aritu daiteke, baina pertsonalizatu gabe, eta talante eta errespetu onean; iraindu gabe, doako akusaziorik egin gabe... errespetuan.
    * Aurreko gauza bera gai orokorrez idatzi behar denean ere.
    * Norbaitek pertsonalki sinatutako iritzi bati, pertsonalki erantzutea dagokio, eta ez anonimoki.
  3. 3. - Dena arautzea ezinezkoa da, batez ere hau bezalako webgune batean. Mesedez, denon zentzu ona eta kolaborazioa eskatzen ditugu. Apenas izango den logika bezalako arautzaile zuzenik kasu hauetan.

© Tolosa Herria Hedabideak S.L. - Araba etorbidea 5, atzea 20400 - TOLOSA - Tel.: 943 65 56 95
Faxa: 943 65 00 18 - E-posta:

Internet Ehuntzen S.L.-k garatua

Tolosa Herria Hedabideak S.L.ko kideak: Galtzaundi Euskara Taldea
Bertako Hedabideak (EKT)

eta Tolosaldeko Berriak Kultur Elkartea: 77 gizarte eragile.

Lege Informazioa